اکوی قلب (اکوکاردیوگرافی) یک ابزار تشخیصی حیاتی در حوزه قلب و عروق است که به پزشکان امکان میدهد تا ساختار و عملکرد قلب را به دقت بررسی کنند. در سال 1403، با پیشرفتهای روزافزون تکنولوژی، اکوی قلب به یک روش غیرتهاجمی و دقیقتر تبدیل شده است. این راهنمای جامع به شما کمک میکند تا با آمادگیهای لازم و مراحل انجام اکوی قلب آشنا شوید.
اکوی قلب چیست و چرا اهمیت دارد؟
اکوی قلب یک روش تصویربرداری فراصوتی است که از امواج صوتی برای ایجاد تصاویری زنده از قلب استفاده میکند. این تصاویر به پزشکان کمک میکنند تا اندازه قلب، ضخامت دیوارهها، عملکرد دریچهها و جریان خون را ارزیابی کنند. اکوی قلب میتواند ناهنجاریهای مادرزادی، بیماریهای دریچهای، نارسایی قلبی، کاردیومیوپاتی (بیماری عضله قلب) و سایر مشکلات قلبی را تشخیص دهد.
اهمیت اکوی قلب در تشخیص زودهنگام بیماریهای قلبی و عروقی بسیار بالاست. تشخیص به موقع میتواند به درمان موثرتر و جلوگیری از عوارض جدیتر کمک کند. همچنین، اکوی قلب میتواند در پیگیری وضعیت بیماران قلبی و ارزیابی اثربخشی درمانها مورد استفاده قرار گیرد.
انواع اکوی قلب
اکوی قلب انواع مختلفی دارد که هر کدام برای اهداف خاصی مورد استفاده قرار میگیرند:
-
اکوی ترانس توراسیک (Transthoracic Echocardiography - TTE)
رایجترین نوع اکوی قلب است که در آن پروب فراصوت بر روی قفسه سینه قرار میگیرد. این روش غیرتهاجمی و بدون درد است و معمولاً به عنوان اولین قدم در ارزیابی مشکلات قلبی استفاده میشود.
-
اکوی ترانس مری (Transesophageal Echocardiography - TEE)
در این روش، یک پروب کوچک از طریق مری وارد میشود تا تصاویر دقیقتری از قلب به دست آید. TEE معمولاً زمانی استفاده میشود که TTE تصاویر کافی ارائه ندهد، به عنوان مثال برای بررسی دقیقتر دریچهها یا وجود لخته خون در قلب.
-
اکوی استرس (Stress Echocardiography)
در این روش، اکوی قلب قبل و بعد از ورزش یا مصرف داروهایی که ضربان قلب را افزایش میدهند، انجام میشود. اکوی استرس میتواند نشان دهد که آیا خونرسانی به قلب در حین فعالیت کافی است یا خیر و به تشخیص بیماریهای عروق کرونر کمک میکند.
-
اکوی داپلر (Doppler Echocardiography)
این نوع اکو سرعت و جهت جریان خون در قلب و عروق را اندازهگیری میکند. اکوی داپلر میتواند نارسایی دریچهها، تنگی عروق و سایر مشکلات جریان خون را تشخیص دهد.
آمادگی برای اکوی قلب
آمادگی برای اکوی قلب بسته به نوع اکو متفاوت است:
-
اکوی ترانس توراسیک (TTE)
معمولاً نیاز به آمادگی خاصی ندارد. بهتر است لباس راحت بپوشید و از مصرف لوسیون یا روغن بر روی قفسه سینه خودداری کنید.
-
اکوی ترانس مری (TEE)
باید حداقل 6 ساعت قبل از انجام TEE از خوردن و آشامیدن خودداری کنید. همچنین، در مورد داروهایی که مصرف میکنید (به خصوص داروهای رقیقکننده خون) با پزشک خود صحبت کنید. ممکن است لازم باشد قبل از انجام TEE مصرف برخی داروها را متوقف کنید.
-
اکوی استرس
در مورد داروهایی که مصرف میکنید (به خصوص داروهای قلبی) با پزشک خود صحبت کنید. ممکن است لازم باشد قبل از انجام اکوی استرس مصرف برخی داروها را متوقف کنید. همچنین، از مصرف کافئین و غذاهای سنگین قبل از انجام اکوی استرس خودداری کنید.
مراحل انجام اکوی قلب
مراحل انجام اکوی قلب نیز بسته به نوع اکو متفاوت است:
-
اکوی ترانس توراسیک (TTE)
ابتدا بر روی تخت معاینه دراز میکشید. تکنسین یا پزشک یک ژل مخصوص را بر روی قفسه سینه شما میمالد و سپس پروب فراصوت را بر روی قفسه سینه حرکت میدهد. تصاویر قلب بر روی یک مانیتور نمایش داده میشوند. این روش معمولاً حدود 30 تا 60 دقیقه طول میکشد.
-
اکوی ترانس مری (TEE)
ابتدا یک داروی بیحسکننده به گلو شما اسپری میشود. سپس یک پروب کوچک از طریق دهان وارد مری شما میشود. پزشک پروب را به آرامی حرکت میدهد تا تصاویر دقیقی از قلب به دست آید. این روش معمولاً حدود 30 تا 90 دقیقه طول میکشد.
-
اکوی استرس
ابتدا یک اکوی قلب در حالت استراحت انجام میشود. سپس شما ورزش میکنید (معمولاً بر روی تردمیل یا دوچرخه ثابت) یا دارویی مصرف میکنید که ضربان قلب شما را افزایش میدهد. در حین ورزش یا مصرف دارو، اکوی قلب به طور مداوم انجام میشود. این روش معمولاً حدود 60 تا 90 دقیقه طول میکشد.
بعد از انجام اکوی قلب، نتایج توسط پزشک متخصص قلب بررسی میشوند و در صورت نیاز، درمانهای مناسب تجویز میشوند.
آنژیوگرافی و اکوی قلب: دو ابزار مکمل در تشخیص بیماریهای قلبی
همانطور که در متن اصلی اشاره شده، آنژیوگرافی و اکوی قلب دو روش تشخیصی مهم در حوزه قلب و عروق هستند. با این حال، این دو روش اهداف متفاوتی دارند و اطلاعات متفاوتی را ارائه میدهند.
آنژیوگرافی یک روش تهاجمی است که در آن یک کاتتر (لوله نازک) وارد عروق خونی میشود و یک ماده حاجب (رنگ) به داخل عروق تزریق میشود. سپس با استفاده از اشعه ایکس، تصاویری از عروق خونی گرفته میشود. آنژیوگرافی برای تشخیص تنگی یا انسداد عروق کرونر قلب (عروقی که خون را به قلب میرسانند) استفاده میشود.
در مقابل، اکوی قلب یک روش غیرتهاجمی است که از امواج صوتی برای ایجاد تصاویری از قلب استفاده میکند. اکوی قلب برای ارزیابی ساختار و عملکرد قلب، تشخیص بیماریهای دریچهای، نارسایی قلبی و سایر مشکلات قلبی استفاده میشود.
در برخی موارد، ممکن است نیاز باشد هر دو روش آنژیوگرافی و اکوی قلب برای تشخیص دقیق و کامل بیماریهای قلبی انجام شوند. به عنوان مثال، اگر فردی درد قفسه سینه داشته باشد، ابتدا اکوی قلب انجام میشود تا عملکرد قلب و دریچهها ارزیابی شود. اگر نتایج اکوی قلب غیرطبیعی باشد، ممکن است آنژیوگرافی برای بررسی عروق کرونر قلب انجام شود.
همانطور که در متن اشاره شده است، انجام اکوی قلب در شرایطی که فرد درد در ناحیه قلب خود داشته باشد، انجام میگیرد. اکوی قلب میتواند بیماری های عروق کرونر را تشخیص دهد.
مقایسه کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی با سایر مراکز اکوی قلب
در انتخاب یک مرکز برای انجام اکوی قلب، عوامل مختلفی را باید در نظر گرفت، از جمله:
- تجربه و تخصص پزشکان و تکنسینها
- تجهیزات و تکنولوژیهای مورد استفاده
- دقت و کیفیت تصاویر
- هزینه
- دسترسی و سهولت نوبتدهی
کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی با بهرهگیری از پزشکان متخصص و مجرب، تجهیزات پیشرفته و تکنولوژیهای روز دنیا، خدمات اکوی قلب با بالاترین کیفیت را به بیماران ارائه میدهد. در مقایسه با برخی مراکز دیگر، کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی بر دقت و صحت تشخیص تاکید ویژهای دارد و تلاش میکند تا با ارائه اطلاعات دقیق و کامل، به پزشکان در تشخیص و درمان بهتر بیماران کمک کند.
برخی از رقبای کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی عبارتند از کلینیک قلب تهران، بیمارستان قلب شهید رجایی و مرکز قلب و عروق ایران. در حالی که این مراکز نیز خدمات اکوی قلب ارائه میدهند، کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی با ارائه خدمات تخصصیتر و تمرکز بیشتر بر کیفیت و دقت، توانسته است جایگاه ویژهای در بین بیماران و پزشکان پیدا کند.
یکی از مزایای کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی، استفاده از دستگاههای پیشرفته اکوی قلب با قابلیتهای تصویربرداری سهبعدی و داپلر رنگی است. این دستگاهها به پزشکان امکان میدهند تا تصاویر دقیقتری از قلب و عروق به دست آورند و ناهنجاریها را با دقت بیشتری تشخیص دهند. همچنین، کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی با ارائه خدمات مشاورهای قبل و بعد از انجام اکوی قلب، به بیماران کمک میکند تا اطلاعات کافی در مورد وضعیت قلبی خود داشته باشند و در مورد درمانهای مناسب تصمیمگیری کنند.
آنژیوگرافی از دست و یا پا و یا بازو قابل انجام است و دردی را به همراه نخواهد داشت. در زمان آنژیوگرافی شما حالت نیمه هوشیار می مانید تا مراحل پایان پذیرد و بعد از آن حالت طبیعی خود را پیدا می کند ولی برای اکوی قلب این طور نیست.
زمانی که شما در آنژیوگرافی و اکوی قلب به آن رنگ مخصوص حساسیت داشته باشید از دارو های دیگر برای شما استفاده می شود. پس نگرانی از این بابت نخواهید داشت. در صورت گرفتگی رگ ها عملیات بازگشایی با استفاده از دارو یا عمل قلب باز انجام می گیرد. در آنژیوگرافی و اکوی قلب برای اکوی قلب هم در شرایطی که درد در ناحیه ی قلب خود داشته باشید انجام می گیرد.
برای مقابله با انسداد رگ های قلب از آنژیوگرافی و اکوی قلب قبل از عمل باز استفاده می شود.
به طور کلی، اگر به دنبال یک مرکز معتبر و باکیفیت برای انجام اکوی قلب هستید، کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی یک گزینه بسیار مناسب است. با این حال، قبل از انتخاب، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید و اطلاعات کافی در مورد گزینههای مختلف کسب کنید.
کلینیک تخصصی قلب و عروق دکتر ریاستی در خدمت شماست.
سوالات متداول اکوی قلب
آیا اکوی قلب درد دارد؟
اکوی ترانس توراسیک (TTE) معمولاً بدون درد است. اکوی ترانس مری (TEE) ممکن است باعث احساس ناراحتی خفیف شود، اما معمولاً با استفاده از داروهای بیحسکننده و آرامبخش قابل تحمل است. اکوی استرس نیز ممکن است باعث احساس خستگی و تنگی نفس شود.
چه مدت طول میکشد تا نتایج اکوی قلب آماده شود؟
نتایج اکوی قلب معمولاً در همان روز یا روز بعد آماده میشوند. پزشک نتایج را بررسی میکند و در صورت نیاز، درمانهای مناسب را تجویز میکند.
آیا اکوی قلب عوارض جانبی دارد؟
اکوی ترانس توراسیک (TTE) معمولاً عوارض جانبی ندارد. اکوی ترانس مری (TEE) ممکن است باعث عوارض جانبی نادری مانند خونریزی، عفونت یا آسیب به مری شود. اکوی استرس نیز ممکن است باعث عوارض جانبی نادری مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس یا نامنظمی ضربان قلب شود.
آیا اکوی قلب برای زنان باردار بیخطر است؟
اکوی ترانس توراسیک (TTE) برای زنان باردار بیخطر است. اکوی ترانس مری (TEE) و اکوی استرس معمولاً در دوران بارداری توصیه نمیشوند، مگر اینکه ضروری باشند.
هزینه اکوی قلب چقدر است؟
هزینه اکوی قلب بسته به نوع اکو و مرکز انجامدهنده متفاوت است. برای اطلاع از هزینه دقیق، با مرکز مورد نظر تماس بگیرید.